Международный государственный экологический институт имени А. Д. Сахарова Белорусского государственного университета

Довгулевич Наталья Николаевна

Ученая степень и звание: кандидат филологических наук, доцент.
Адрес: г. Минск, ул. Ботаническая, 15, каб., 208,210
Тел.: +375 17 245-31-41
E-mail: kfl@iseu.by

SPIN-код РИНЦ (SCIENCE INDEX): 6621-2450
ORCID iD:0000-0003-0945-0318
 
Учебная работа

Преподает дисциплину «Белорусский язык (профессиональная лексика)».

Научные интересы

Неология и неография белорусского языка.

Основные результаты
Автор словарей «Слоўнік новых слоў», «Руска-беларускі тлумачальны слоўнік новых слоў і новых значэнняў слоў» (в соавторстве с Уласевич В.И.).

Внедрила словари «Слоўнік новых слоў», «Руска-беларускі тлумачальны слоўнік новых слоў і новых значэнняў слоў» в образовательный процесс высших учебных заведений Республики Беларусь (10 актов внедрения).

Карьера

2002–2007 гг. – младший научный сотрудник, научный сотрудник, старший научный сотрудник Института языкознания им. Якуба Коласа НАН Беларуси.
2007–2010 гг. – ученый секретарь учреждения образования «Белорусская государственная академия искусств».
2010–2014 гг. – начальник научно-исследовательского отдела учреждения образования «Белорусская государственная академия искусств».
С 2014 гг. – заведующий кафедрой лингвистических дисциплин и межкультурных коммуникаций учреждения образования «Международный государственный экологический институт им. А. Д. Сахарова» Белорусского государственного университета.

Учителя и ученики
Заслуженный деятель науки Республики Беларусь академик А.И. Подлужный (1935-2005).

Список публикаций »

№ п.п Назва Дру­ка­ва­ны, на пра­вах рука­пісу Выдавецтва, часопіс (назва, нумар, год) ці нумар аўтарскага пасведчання Прозвішча сааўтара
1. Фанетычная адаптацыя зычных адносна палаталізацыі ў запазычаннях з англійскай мовы друк. Весці Нацыянальнай акадэміі навук Беларусі. Сер. гуман. навук. 2001. № 4. С. 100– 107.  
2. Фанетычная адаптацыя англіцызмаў з зычнымі, проціпастаўленымі па напружанасці – ненапружанасці   друк. Беларуская лінгвістыка. 2002.  Вып. 52. С. 78–87.  
3. Уплыў моў-пасрэднікаў на адпатацыю англійскіх запазычанняў у беларускай мове друк. Рэспубліканскія Купалаўскія чытанні: Матэрыялы навук. канф. Гродна, 2002. С. 340-345.  
4. Праблемы фанетычнай адаптацыі і графічнай перадачы англіцызмаў друк. Культура мовы і грамадства: Матэрыялы Міжнар. навук.-практ. канф. Мінск, 2002. С. 51-54.  
5. Боўлінг, сёрфінг, фітнэс: Новыя запазычанні з англійскай мовы ў спорце  друк. Роднае слова. 2002. № 3. С. 33.  
6. Рэпер, рокер, байкер: Запазычанні з англійскай мовы ў сферы маладзёжнай субкультуры друк. Роднае слова. 2002. № 4. С. 53.  
7. Бартэр, брокер, ваўчар: Запазычанні з англійскай мовы ў эканамічнай сферы  друк. Роднае слова. 2002. № 5. С. 35–36.  
8. Брыфінг, спікер, саміт: Новыя запазычанні з англійскай мовы ў палітычнай сферы    друк. Роднае слова. 2002.  № 10. С. 31.  
9. Лайкра, скотч, хот-дог: Новая запазычаная лексіка пабытовай сферы   друк. Роднае слова. 2003. № 6. С. 40–42.  
10. Блокбастэр, трылер, джангл: Новая запазычаная лексіка сферы культуры    друк. Роднае слова. 2003. № 7. С. 38–40.  
11. Фанетычная адаптацыя запазычанняў з англійскай мовы ў сучаснай беларускай мове друк. Аўтарэф. дыс. канд. філал. навук. Мн., 2003. 20 с.  
12. Запазычаная лексіка сферы інфармацыйных тэхналогій   друк. Веснік адукацыі. 2004. № 1. С. 56–60  
13. Англіцызмы і амерыканізмы ў сучаснай беларускай мове друк. Роднае слова. 2005. № 2. С. 26–28.  
14. Графіці, джакузі, караоке – ён, яна, яно ці яны?: Род і лік нескла­няльных запазычаных назоўнікаў друк. Роднае слова. 2005. № 6. С. 31–33. Роднае слова. 2005. № 7. С. 49–51. В.І. Уласевіч
15. Новая лексіка сферы эканомікі ў беларускай мове друк. Веснік адукацыі. 2005. № 6. С. 60-66. В.І. Уласевіч  
16. Уплыў рускай мовы як мовы-пасрэдніка на засваенне англіцызмаў і амерыканізмаў  беларускай мовай друк. Сучасныя праблемы беларускага мовазнаўства: Матэрыялы навук. канферэнцыі, прысвечанай 75‑годдзю Інстытута мовазнаўства імя Якуба Коласа НАН Б.– Мінск: “Права і эканоміка”, 2005. С. 59-62.  
17. Слоўнік новых слоў і новых значэнняў слоў: прынцыпы стварэння друк. Сучасныя праблемы беларускай лексікалогіі і лексікаграфіі: Матэрыялы міжнар. навуковай канферэнцыі Інстытута мовазнаўства імя Якуба Коласа НАН Б, 19-20 лістапада 2005. – Мінск: “Права і эканоміка”, 2006. С. 116-122. В.І. Уласевіч  
18. Новая запазычаная лексіка ў сучасным перыядычным друку друк. Современная журналистика: актуальные проблемы // Сборник научных статей. – Мн., 2006. С. 36-44.  Зборнік навуковых артыкулаў. Інстытут парламентарызму і прадпрымальніцтва. В.І. Уласевіч  
19. Лексічныя працэсы ў беларускай мове канца ХХ – пачатку ХХІ стст.   друк. Мова і культура. (науковий  журнал). Кіів: Видавничий дім Дмитра Бураго, 2007. Вип. 9. Т.VІ. Національні мови і культуры в іх специфіці та взаемодіі. – С. 20-26.      В.І. Уласевіч  
20. Жаргонная лексіка ў лексічнай сістэме беларускай мовы. друк. Сучасны стан і дынаміка норм беларускай літаратурнай мовы. Матэрыялы міжнар. навук. канф. Мінск. 24-25 кастрычніка 2006 г. / Інстытут мовазнаўства імя Якуба Коласа НАН Беларусі. – Мн.: Права і эканоміка, 2006. – С. 70–72.  
21. Культура маўлення ў сродках масавай інфармацыі друк. Беларуская лінгвістыка.2007. Вып. 60. С. 100-106.  
22. Фанетыка-графічнае засваенне англіцызмаў у сучаснай беларускай мове  друк. Беларуская лінгвістыка. 2008. Вып.  62. С. 98-102.  
23. Слоўнік новых слоў  друк. Тетра Системс, 2009. – 444с. В.І. Уласевіч  
24. Беларуская мова: вучэбна-метадычны дапаможнік для студэнтаў БНТУ. У 4 ч. Ч. 3. Лексікалогія і лексікаграфія. Беларуская навуковая тэрміналогія / Л.А. Гіруцкая [і інш.], пад рэд. Л.А. Гіруцкай. – Мн., БНТУ, 2008. – 140 с.  друк. БНТУ, 2008. – С. 91-101, 117-120, 130-139. В.І. Уласевіч  
25. Зборнік тэкстаў для перакладаў па курсу “Беларуская мова (прафесійная лексіка)”. друк. БДАМ, 2009. – 63 с.  
26. Рекомендации по подготовке учебных изданий в Белорусской государственной академии искусств. друк. БДАМ, 2009. – 15 с.  
27. Новыя слоўнікі беларускай мовы: спрэчныя пытанні. друк. Беларуская лінгвістыка. – 2010. Вып. 65. – С. 123-127.  
28. Да пытання аб пастаноўцы націску ў новых лексемах англа-амерыканскага паходжання. друк. Беларуская лінгвістыка.2012. Вып. 67 . С. 23-29. В.І. Уласевіч  
29. Руска-беларускі тэрміналагічны слоўнік мастака-мадэльера: прынцыпы стварэння. друк. Культура. Наука. Творчество = Культура. Навука. Творчасць = Culture. Science. Arts: Материалы VI Междунар. науч.-практ. конф., 10–11 мая 2012 г. – Минск: Белорусский государственный университет культуры и искусств, 2012 – С. 23-28.  
30. Слоўнік лексічных варыянтаў у мове твораў Якуба Коласа / Нац. акад. навук Беларусі, Ін-т мовы і літ. імя Я. Коласа і Я. Купалы ; уклад. А.М. Астапчук [і інш.] ; рэд. кал. В.П. Русак, Л.А. Ліхадзіеўская. – Мінск: Беларус. навука, 2012. – 653 с.   друк. Мінск: Беларус. навука, 2012. – 653 с.  
31.  Беларуска-рускі тлумачальны слоўнік новых слоў і новых значэнняў слоў: прынцыпы стварэння. друк. Беларуская лінгвістыка. 2013. Вып. 70. С. 70-78. В.І.Уласевіч
32. Руска-беларускі тлумачальны слоўнік новых слоў і новых значэнняў слоў. друк. Аверсэв, 2013. – 225 с. В.І.Уласевіч
33. О принципах составления переводного словаря неологизмов: на материале «Белорусско-русского толкового словаря новых слов и новых значений слов». друк. Навукова-практычная канферэнцыя «Дыялог моў, культур, літаратур» (Масква, Інстытут гуманітарных навук ДБАУ ВПА МДПУ, 14.04.-18.04.2014).  
34. Фарміраванне лінгвістычнай кампетэнцыі студэнтаў на занятках па дысцыпліне “Беларуская мова (прафесійная лексіка)” (на прыкладзе выкладання ў МДЭУ імя А.Д.Сахарава) друк. Праблемы і перспектывы інавацыйнага развіцця ўніверсітэцкай адукацыі і навукі: Матэрыялы  міжнар. навук. канф., Гродна, ГрДУ, 26-27.02.2015. – Гр.: ГрДУ, 2015. – С.15-16.  
35. З вопыту складання перакладнога тэрміналагічнага слоўніка: на матэрыяле “Руска-беларускага тэрміналагічнага слоўніка мастака-мадэльера”   друк. Этнокультурный и социолингвистический аспекты теории и практики преподавания языков : Сб. науч. ст. – Минск : БНТУ, 2015. – С. 400–407. ІІ Міжнародная канферэнцыя  «Тэорыя і практыка выкладання моў у негуманітарных вну: этнакультурны і  сацыялінгвістычны аспекты» (БНТУ, Мінск, 05.-06.12.2014).  
36 Внеаудиторные занятия как способ формирования и совершенствования речевых навыков у иностранных студентов друк. Cахараўскія чытанні: Экалагічныя праблемы 21 стагоддзя: Матэрыялы 15 міжнар. навук. канф., Мінск, МДЭУ, 21-22 мая 2015. – Мн.: МДЭУ, 2015. – С. 32-33.  
37 Распрацоўка пытанняў неаграфіі і неалогіі ў сучасным беларускім мовазнаўстве (на прыкладзе «Слоўніка новых слоў беларускай мовы» і «Беларуска-рускага тлумачальнага слоўніка новых слоў і новых значэнняў слоў») друк. Беларуская мова ў ХХІ стагоддзі: асноўныя тэндэнцыі развіцця (да 80-годдзя акадэміка А. І. Падлужнага): Зб. матэр. Міжнар. навук. канф., Мінск, 28–29 кастр. 2015 г. / Цэнтр даследаванняў беларус. культуры, мовы і літ-ры НАН Беларусі. – Мінск: Права і эканоміка, 2015. – С. 119–126 (0,5 арк.). В.І.Уласевіч
38 Конкурс творчых работ на беларускай мове «Скарбы роднай мовы» ў МДЭІ імя А.Д. Сахарава БДУ як адлюстраванне моўнай кампетэнцыі студэнтаў   друк. Cахараўскія чытанні: Экалагічныя праблемы 21 стагоддзя: Матэрыялы 16 міжнар. навук. канф., Мінск, МДЭІ імя А.Д.Сахарава БДУ, 19-20 мая 2016. – Мн.: МДЭІ імя А.Д.Сахарава БДУ, 2016. – С. 39-40.  
39 Асаблівасці фанетыка-арфаграфічнага засваення новых запазычанняў у сучаснай беларускай мове. друк. Беларуская лінгвістыка. – 2016. – Вып. 76.  – С.36-44 (0,4 арк.). В.І.Уласевіч
40. Вызначэнне роду і ліку нескланяльных назоўнікаў у сучаснай беларускай мове   друк. Беларуская граматыка: ад Браніслава Тарашкевіча да сучаснасці: зборнік матэрыялаў Міжнароднай навуковай канферэнцыі (Мінск, 19 –20 студзеня 2017 г.) / Нац. акад. навук Беларусі, Цэнтр даслед. беларус. культ., мовы і літ-ры, Ін-т мовазнаўства імя Якуба Коласа. – Мінск: Чатыры чвэрці, 2017. – С. 181–188. В.І.Уласевіч
41. Беларуская мова як кампанент нацыянальнай самаідэнтыфікацыі моладзі ў сучасных рэаліях друк. Сахаровские чтения 2017 года: экологические проблемы XXI-го века: материалы 17-й междунар. науч. конф., 19-20 мая 2017 г., г. Минск, Республика Беларусь / под ред. С.А. Маскевича, С.С. Позняка, Н.А. Лысухо. – Мн.: МГЭИ им. А.Д. Сахарова БГУ, 2017. – С. 50-51.  
42. Интегрированный подход к обучению  иноязычному профессиональному общению студентов-экологов: достижения и проблемы. друк. Профессионально ориентированный иностранный язык: от обучения к эффективной коммуникации: материалы 4-го гор. науч.-практ. семинара, Минск, 20 апреля 2017 г. / редкол.: С.М. Володько (пред.), Е.С. Сидельникова. – Минск: Акад. Упр. при Президенте Респ. Беларусь. 2017. – С. 56-59. Н.А. Грицай
43. Моўная кампетэнцыя і праблема нацыянальнай самаідэнтыфікацыі: на прыкладзе апытання студэнтаў МДЭІ імя А.Д. Сахарава БДУ     Тенденции развития языкового образования  в современном мире: зборнік матэрыялаў Міжнароднай навук.-прак. канф., Мінск, 20-21 студзеня 2017 г.) / Тенденции развития языкового образования в современном мире – 2017: материалы Международной научно-практической конференции. – Минск: МГЛУ, 2018. – С. 48-52.  
44. Праблема нацыянальнай самаідэнтыфікацыі ў аспекце моўнай кампетэнцыі: на прыкладзе вынікаў апытання студэнтаў МДЭІ імя А.Д. Сахарава БДУ     Вышэйшая школа: праблемы і перспектывы : матэрыялы 13-й Міжнар. навук-метад. канф., Мінск, 20 лютага 2018 г. У 3 ч. Ч. 2. – Мінск : РІВШ, 2018. – С. 54-59.  
45. Каплiцы Смаргоншчыны як помнiкi сакральнай архiтэктуры   Сахаровские чтения 2018 года: экологические проблемы XXI-го века: материалы 18-й междунар. науч. конф., 17-18 мая 2018 г., г. Минск, Республика Беларусь / под ред. С.А. Маскевича, С.С. Позняка, Н.А. Лысухо. – Мн.: МГЭИ им. А.Д. Сахарова БГУ, 2018. – С.91-92. В.В. Пiшчака